Oddział KF Nowa Anglia prezentuje: 2026 Festiwal Filmowy w Polsce – Świętując 250 lat Ameryki i 100 lat Andrzeja Wajdy

Polska historia, kino i trwałe więzi między Polską a Stanami Zjednoczonymi będą w centrum uwagi w październiku, gdy Festiwal Filmowy w Nowej Anglii powraca do zachodniego Massachusetts z trzema bezpłatnymi pokazami filmowymi. Tegoroczny festiwal ma szczególne znaczenie: 2026 rok oznacza 250. rocznicę niepodległości Ameryki oraz 100. rocznicę urodzin legendarnego polskiego reżysera Andrzeja Wajdy. Razem, te kamienie milowe stanowią ramy dla programu badającego rewolucję, wolność, historię, pamięć i ludzkie doświadczenie. Prezentowany przez Oddział Fundacji Kościuszkowskiej w Nowej Anglii, festiwal zaprezentuje trzy filmy pokazane w języku polskim z angielskimi napisami. Każdemu pokazowi towarzyszyć będzie rozmowa lub sesja pytań i odpowiedzi z naukowcami i autorami. Festiwal otworzy się w niedzielę, 4 października, filmem Kosciuszko: Człowiek przed swoim czasem o godzinie 14:00 w Teatrze Biblioteki Alumnae w Elms College w Chicopee. Film opowiada historię Tadeusza Kościuszki, polskiego inżyniera wojskowego i rewolucjonisty, który przyjechał do Ameryki, aby wspierać Armię Kontynentalną podczas Rewolucji Amerykańskiej. Kościuszko później wrócił do Polski, gdzie stał się orędownikiem wolności i równości. Jego historia oferuje szczególnie odpowiednie połączenie z amerykańskim tematem rocznicowym festiwalu, podkreślając historyczne powiązania między polskimi i amerykańskimi zmaganiami o wolność. Po pokazie widzowie będą mieli okazję wziąć udział w sesji pytań i odpowiedzi z Alexem Storozynskim, autorem książki Książę Chłopów: Tadeusz Kościuszko i Era Rewolucji. Festiwal będzie kontynuowany w niedzielę, 25 października, o godzinie 14:00 w Teatrze Biblioteki Alumnae filmem Zemsta, jednym z najbardziej rozrywkowych filmów Wajdy. Oparty na ukochanej polskiej komedii Aleksandra Fredry, adaptacja Wajdy ukazuje zupełnie inną stronę reżysera, łącząc humor, bogate wizualizacje i teatralną energię. Po pokazie odbędzie się sesja pytań i odpowiedzi z Jeremim Szaniawskim, profesorem Uniwersytetu Massachusetts i badaczem polskiego kina, którego prace obejmują szerokie studia nad Wajdą. Festiwal zakończy się w sobotę, 31 października, o godzinie 14:00 w Northampton Center for the Arts filmem Katyń, uznawanym filmem Wajdy z 2007 roku o masakrze katyńskiej i jej niszczycielskim wpływie na polskie rodziny. Film bada skrzyżowanie osobistego żalu, pamięci historycznej i prawdy politycznej. Niesie również głęboko osobisty wymiar dla Wajdy, którego ojciec był wśród polskich oficerów zamordowanych w Katyniu. Po pokazie odbędzie się druga sesja pytań i odpowiedzi z Szaniawskim. Setna rocznica Wajdy Niewielu reżyserów miało tak głęboki wpływ na polskie kino jak Wajda, którego kariera trwała ponad sześć dekad. Jego filmy dokumentowały polityczne i społeczne zawirowania w Polsce, jednocześnie przynosząc polskie historie widzom na całym świecie. Wajda wielokrotnie wracał do pytań o historię, tożsamość, pamięć i władzę polityczną, często przedstawiając jednostki walczące z siłami większymi od nich samych. Dwa filmy wybrane na tegoroczny festiwal – Zemsta i Katyń – pokazują szeroki zakres jego twórczości, przechodząc od komedii i adaptacji literackiej do jednego z najciemniejszych epizodów w polskiej historii. Pokazy w zachodnim Massachusetts są również częścią szerszego międzynarodowego uznania dziedzictwa Wajdy. Jesienią, Polski Instytut Kultury w Nowym Jorku, we współpracy z Film Forum, prezentuje trzytygodniową retrospektywę jego filmów w Nowym Jorku. Dla lokalnej publiczności coroczny Festiwal Filmowy w Polsce oferuje możliwość doświadczenia tego dziedzictwa bliżej domu, jednocześnie ucząc więcej o historycznych i kulturowych powiązaniach między Polską a Stanami Zjednoczonymi. Wszystkie trzy pokazy festiwalowe są bezpłatne i otwarte dla publiczności. Filmy będą prezentowane w języku polskim z angielskimi napisami.