- IRMAA to dopłata do składek Medicare za część B i część D dla osób z wyższym dochodem.
- Social Security liczy ją od dochodu MAGI z zeznania podatkowego sprzed dwóch lat. O dopłacie w 2026 r. decyduje zeznanie za 2024 r.
- W 2026 r. dopłata zaczyna się powyżej 109 000 USD (zeznanie indywidualne) i 218 000 USD (zeznanie wspólne małżonków).
- Jednorazowa konwersja Roth albo duży zysk kapitałowy mogą podnieść składki na jeden rok. Przekroczenie progu choćby o 1 USD oznacza dopłatę z całego przedziału.
- Po przejściu na emeryturę, rozwodzie, śmierci małżonka i kilku innych zdarzeniach można poprosić o ponowne wyliczenie na formularzu SSA-44.
Wiele osób dowiaduje się o IRMAA dopiero z listu z Social Security, w którym składka za część B jest wyraźnie wyższa niż u sąsiada. Najczęściej winna jest jedna decyzja sprzed dwóch lat: konwersja tradycyjnego IRA na Roth, sprzedaż akcji z dużym zyskiem albo jednorazowa wypłata z konta emerytalnego. Poniżej wyjaśniamy, jak działa ta dopłata, i liczymy dwa typowe przykłady na kwotach z 2026 r.
Czym jest IRMAA
IRMAA (Income-Related Monthly Adjustment Amount) to dodatkowa kwota doliczana do miesięcznej składki Medicare. Dotyczy części B (lekarze, leczenie ambulatoryjne) oraz części D (leki na receptę), także wtedy, gdy masz plan Medicare Advantage. Według CMS dopłatę płaci mniej więcej 8% osób z częścią B i 8% osób z częścią D.
Wysokość dopłaty ustala Social Security Administration (SSA) na podstawie danych, które dostaje z IRS. Nie musisz niczego zgłaszać sam: jeśli Twój dochód przekroczy próg, dostaniesz list z decyzją.
Jaki dochód się liczy i z którego roku
Liczy się MAGI (modified adjusted gross income). To dochód AGI z zeznania federalnego (wiersz „adjusted gross income” w formularzu 1040) powiększony o kilka rodzajów dochodu zwolnionego z podatku. Najczęściej chodzi o odsetki zwolnione z podatku, np. z obligacji municypalnych. Doliczają się też m.in. dochód zagraniczny wyłączony z opodatkowania (foreign earned income) i odsetki z obligacji oszczędnościowych USA przeznaczone na czesne.
SSA bierze zeznanie z roku, który był dwa lata wcześniej niż rok składki. Jeśli IRS nie ma jeszcze tych danych, SSA tymczasowo używa zeznania sprzed trzech lat i później koryguje wyliczenie. W praktyce:
- dochód z 2024 r. decyduje o składkach w 2026 r.,
- dochód z 2026 r. zdecyduje o składkach w 2028 r.
Dlatego IRMAA dotyczy także decyzji podejmowanych przed zapisem do Medicare. Konwersja Roth zrobiona w wieku 63 lat może podnieść składki w pierwszym roku Medicare. Więcej o tym przesunięciu w czasie piszemy w poradniku jak daleko Medicare patrzy wstecz na dochody, a o samym MAGI w poradniku MAGI: co to jest i jak wpływa na Medicare.
Progi i kwoty na 2026 r.
Standardowa składka za część B w 2026 r. to 202,90 USD miesięcznie. Tak wyglądają przedziały dochodu i dopłaty (CMS):
| MAGI z 2024 r., zeznanie indywidualne | MAGI z 2024 r., zeznanie wspólne | Składka za część B (łącznie) | Dopłata do części D |
|---|---|---|---|
| do 109 000 USD | do 218 000 USD | 202,90 USD | 0 USD |
| 109 001–137 000 USD | 218 001–274 000 USD | 284,10 USD | 14,50 USD |
| 137 001–171 000 USD | 274 001–342 000 USD | 405,80 USD | 37,50 USD |
| 171 001–205 000 USD | 342 001–410 000 USD | 527,50 USD | 60,40 USD |
| 205 001–499 999 USD | 410 001–749 999 USD | 649,20 USD | 83,30 USD |
| 500 000 USD i więcej | 750 000 USD i więcej | 689,90 USD | 91,00 USD |
Dopłata do części D jest doliczana do składki Twojego planu lekowego, jakakolwiek by ona była. Osobne, mniej korzystne przedziały mają małżonkowie, którzy mieszkali razem choćby przez część roku, a rozliczają się osobno. Już przy MAGI powyżej 109 000 USD płacą 649,20 USD za część B.
Progi zmieniają się co roku razem z inflacją (najwyższe progi 500 000 i 750 000 USD mają być indeksowane dopiero od 2028 r.). Kwoty na 2027 r. CMS ogłasza zwykle jesienią. Dawne progi, np. 97 000 USD z 2023 r., są już nieaktualne.
IRMAA działa skokowo. Osoba samotna z MAGI 109 000 USD nie płaci dopłaty. Przy 109 001 USD płaci w 2026 r. 81,20 USD więcej za część B i 14,50 USD za część D, czyli razem 1148,40 USD rocznie. Kilka tysięcy dolarów wypłaty z IRA w złym roku może więc kosztować więcej niż podatek od nich.
Przykład 1: konwersja Roth
Weźmy wdowę, która rozlicza się jako osoba samotna. Jej zwykły dochód (emerytura z pracy, część Social Security wliczana do dochodu, odsetki) daje MAGI około 80 000 USD rocznie. W 2026 r. przenosi 100 000 USD z tradycyjnego IRA na Roth IRA.
Według IRS przeniesiona kwota, od której wcześniej nie płacono podatku, wchodzi do dochodu w roku konwersji. Jej MAGI za 2026 r. wyniesie więc około 180 000 USD. To przedział 171 001–205 000 USD.
- W 2028 r. (dwa lata później) zapłaci dopłatę do części B. Na kwotach z 2026 r. byłoby to 324,60 USD miesięcznie.
- Do tego dochodzi dopłata do części D: 60,40 USD miesięcznie.
- Razem około 385 USD miesięcznie, czyli około 4620 USD w jednym roku.
To skutek jednoroczny. Jeśli w 2027 r. dochód wróci do 80 000 USD, w 2029 r. wróci do standardowej składki. Konwersja nie podnosi składek na dziesięć lat. Trzeba ją jednak doliczyć do kosztu konwersji, obok podatku dochodowego.
Gdyby tę samą kwotę rozłożyć na cztery lata po 25 000 USD, MAGI wynosiłoby co roku około 105 000 USD. Przy progach z 2026 r. to poniżej 109 000 USD, więc bez dopłaty. Przyszłe progi będą inne, a podatek od konwersji też zależy od przedziału podatkowego, więc taki plan warto przeliczyć z doradcą podatkowym. Szerzej piszemy o tym w poradniku Roth conversion a Medicare.
Dla porównania: małżeństwo rozliczające się wspólnie z MAGI 180 000 USD nie płaciłoby dopłaty, bo ich próg to 218 000 USD.
Przykład 2: duży zysk kapitałowy
Drugi przykład: osoba samotna z MAGI około 70 000 USD. W 2026 r. sprzedaje akcje albo mieszkanie na wynajem z zyskiem 50 000 USD. Zysk kapitałowy wchodzi do AGI, więc MAGI wzrośnie do około 120 000 USD. To pierwszy przedział dopłaty.
- Część B: 81,20 USD miesięcznie więcej (na kwotach z 2026 r.).
- Część D: 14,50 USD miesięcznie.
- Razem 95,70 USD miesięcznie, czyli 1148,40 USD w 2028 r.
Inaczej jest przy sprzedaży domu, w którym się mieszka. Jeśli spełnisz warunki IRS (dom był Twój i mieszkałeś w nim co najmniej 2 lata z ostatnich 5), możesz wyłączyć z dochodu do 250 000 USD zysku, a małżeństwo rozliczające się wspólnie do 500 000 USD. Wyłączony zysk nie wchodzi do AGI, więc nie podnosi też IRMAA. Do dochodu wchodzi tylko nadwyżka ponad limit.
Co jeszcze może podnieść MAGI
- wypłaty z tradycyjnego IRA i 401(k), w tym obowiązkowe minimalne wypłaty (RMD) od 73. roku życia,
- sprzedaż akcji, funduszy lub nieruchomości z zyskiem,
- dywidendy i odsetki, w tym odsetki zwolnione z podatku (te dolicza się do MAGI),
- opodatkowana część świadczenia Social Security,
- dochód z zagranicy, np. emerytura z ZUS, jeśli wykazujesz ją w zeznaniu w USA.
Wypłaty z Roth IRA spełniające warunki IRS (tzw. qualified distributions) są wolne od podatku i nie wchodzą do AGI. To jeden z powodów, dla których ludzie robią konwersje przed Medicare.
Gdy dochód spadł: formularz SSA-44
Ponieważ SSA patrzy dwa lata wstecz, dopłata często trafia do osób, które już nie pracują i zarabiają dużo mniej. W takiej sytuacji można poprosić SSA o wyliczenie IRMAA na podstawie nowszego roku. Warunkiem jest jedno ze zdarzeń wymienionych w przepisach (20 CFR 418.1205):
- śmierć małżonka,
- zawarcie małżeństwa,
- rozwód lub unieważnienie małżeństwa,
- zakończenie pracy lub zmniejszenie liczby godzin (Twoje lub małżonka),
- utrata majątku przynoszącego dochód bez Twojej winy, np. w wyniku klęski żywiołowej albo przestępstwa,
- zakończenie lub reorganizacja planu emerytalnego pracodawcy,
- odprawa lub ugoda od pracodawcy z powodu jego zamknięcia, upadłości lub reorganizacji.
Wniosek składa się na formularzu SSA-44 razem z dokumentami potwierdzającymi zdarzenie i niższy dochód. Uwaga: jednorazowa konwersja Roth ani sprzedaż akcji nie są takim zdarzeniem. Spadek dochodu po nich nie daje prawa do SSA-44. Nie są nim też straty z inwestycji wynikające ze zwykłego ryzyka rynkowego.
Niezależnie od SSA-44, gdy uważasz, że SSA użyła błędnych danych albo złożyłeś korektę zeznania, możesz też odwołać się od decyzji (reconsideration). Odwołanie i SSA-44 można złożyć jednocześnie.
Najczęstsze błędy
| Błąd | Jak jest naprawdę |
|---|---|
| „IRMAA liczy się od bieżącego dochodu.” | Od MAGI sprzed dwóch lat. Składki w 2026 r. zależą od zeznania za 2024 r. |
| „Jedna konwersja podniesie mi składki na lata.” | Dopłata dotyczy jednego roku składek. W kolejnym roku liczy się kolejne zeznanie. |
| „Przekroczę próg o 500 USD, to zapłacę niewiele więcej.” | Przekroczenie progu choćby o 1 USD oznacza dopłatę z całego przedziału. |
| „Muszę co roku zgłaszać dochód do Medicare.” | Nie. SSA dostaje dane z IRS. Działasz sam tylko przy zdarzeniu z listy SSA-44, korekcie zeznania albo błędzie w danych. |
| „Odsetki z obligacji municypalnych się nie liczą, bo są wolne od podatku.” | Do MAGI dla IRMAA dolicza się odsetki zwolnione z podatku. |
| „Przeszedłem na emeryturę, ale nic się nie da zrobić.” | Zakończenie pracy to zdarzenie, które pozwala złożyć SSA-44. |
Co możesz zrobić
- Przed konwersją Roth, sprzedażą inwestycji lub dużą wypłatą z IRA policz MAGI na dany rok i porównaj go z progami.
- Jeśli zbliżasz się do progu, rozważ rozłożenie transakcji na kilka lat. Progi na przyszłe lata nie są jeszcze znane.
- Pamiętaj o dwuletnim opóźnieniu: decyzje w wieku 63–64 lat wpływają na pierwsze lata Medicare.
- Jeśli dostałeś decyzję o IRMAA po zakończeniu pracy lub innym zdarzeniu z listy, złóż SSA-44.
- Przy większych kwotach skonsultuj się z doradcą podatkowym (np. CPA lub enrolled agent), który policzy razem podatek i składki.
Ogólne informacje o częściach Medicare i ich kosztach znajdziesz w poradnikach czym różnią się części A, B, C i D oraz IRMAA w Medicare: dlaczego bogatsi płacą więcej.
Najczęściej zadawane pytania
Czy IRMAA dotyczy też planów Medicare Advantage?
Tak. Osoby w planach Advantage nadal płacą składkę za część B, więc dopłata do niej obowiązuje tak samo. Jeśli plan obejmuje leki, dochodzi też dopłata do części D.
Czy emerytura z ZUS podnosi IRMAA?
Może, jeśli wykazujesz ją w zeznaniu federalnym i razem z innymi dochodami przekroczysz próg. Rezydenci podatkowi USA wykazują w zeznaniu dochód z całego świata.
Jak IRMAA jest pobierana?
CMS podaje, że dopłata do części D jest potrącana ze świadczenia Social Security albo płacona bezpośrednio do Medicare, a nie do planu lekowego, niezależnie od tego, jak płacisz samą składkę planu. Sposób płacenia w Twoim przypadku podaje list z decyzją.
Czy rozliczenie wspólne z małżonkiem pomaga?
Przy zeznaniu wspólnym progi są dwa razy wyższe niż przy indywidualnym. Za to małżonkowie, którzy mieszkali razem, a rozliczają się osobno, mają bardzo niekorzystne przedziały. Wybór sposobu rozliczenia warto omówić z doradcą podatkowym.
Źródła
| Źródło | Typ | Status / wiarygodność |
|---|---|---|
| CMS: 2026 Medicare Parts A & B Premiums and Deductibles; 2026 Part D IRMAA | Rządowe (USA) | Oficjalne, progi i kwoty na 2026 r. |
| 20 CFR part 418, subpart B (§ 418.1010, 418.1115, 418.1135, 418.1201, 418.1205, 418.1210) | Rozporządzenie federalne | Źródło pierwotne: definicja MAGI, rok podatkowy, zdarzenia życiowe |
| SSA POMS HI 01120.001: nowe ustalenie IRMAA, formularz SSA-44 | Instrukcja urzędowa SSA | Oficjalne, wersja z 5.06.2026 |
| IRS Publication 590-A: konwersja na Roth IRA | Rządowe (USA) | Oficjalne |
| IRS Topic 701: Sale of your home | Rządowe (USA) | Oficjalne |
| IRS: Required minimum distributions FAQs | Rządowe (USA) | Oficjalne |
| IRS: Taxation of resident aliens | Rządowe (USA) | Oficjalne |
Stan na 23 października 2026 r. Poradnik ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej ani prawnej. Przykłady są uproszczone i liczone na kwotach z 2026 r.; rzeczywista dopłata zależy od progów w roku składki. Progi i kwoty IRMAA zmieniają się co roku, sprawdzaj je na cms.gov i medicare.gov.
Komentarze (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!