- RMD (Required Minimum Distributions) to minimalne kwoty, które co roku trzeba wypłacić z tradycyjnych kont emerytalnych, takich jak Traditional IRA, 401(k) czy 403(b).
- Wiek startu zależy od roku urodzenia: 73 lata dla urodzonych w latach 1951–1958, 75 lat dla urodzonych w 1960 r. lub później. Rocznik 1959 opisujemy niżej osobno.
- Roth IRA i konta Roth w planach pracowniczych nie podlegają RMD za życia właściciela.
- Kwotę liczy się, dzieląc saldo konta z 31 grudnia poprzedniego roku przez współczynnik z tabeli IRS. W wieku 73 lat współczynnik wynosi 26,5.
- Za niewypłacenie RMD grozi podatek (excise tax) w wysokości 25% brakującej kwoty, a 10%, jeśli błąd zostanie szybko poprawiony. Dawna kara 50% już nie obowiązuje.
Przez lata odkładałeś pieniądze na emeryturę bez podatku. Państwo w końcu chce ten podatek pobrać, dlatego od pewnego wieku musisz co roku wypłacić z konta przynajmniej określoną kwotę. To właśnie RMD. Zasady zmieniały się kilka razy (ustawy SECURE z 2019 r. i SECURE 2.0 z 2022 r.), więc w obiegu krąży sporo nieaktualnych informacji. Poniżej opisujemy reguły obowiązujące w październiku 2026 r.
Które konta podlegają RMD
Według IRS wypłaty minimalne dotyczą:
- tradycyjnych kont IRA oraz kont SEP IRA i SIMPLE IRA,
- wszystkich planów pracowniczych, w tym 401(k), 403(b), 457(b) i planów profit-sharing.
RMD nie dotyczą kont Roth IRA ani kont Roth w planach pracowniczych (designated Roth accounts), dopóki właściciel żyje. Po jego śmierci zasady wypłat obowiązują już spadkobierców.
W jakim wieku zaczynają się wypłaty
| Data urodzenia | Wiek, w którym zaczyna się RMD |
|---|---|
| Przed 1 lipca 1949 r. | 70 i pół roku |
| Od 1 lipca 1949 r. do końca 1950 r. | 72 lata |
| Od 1 stycznia 1951 r. do końca 1958 r. | 73 lata |
| 1959 r. | Przepisy wykonawcze IRS jeszcze tego nie rozstrzygają (patrz niżej) |
| Od 1 stycznia 1960 r. | 75 lat |
Kto urodził się przed 1951 r., ma już RMD za sobą i wypłaca je co roku. Dla rocznika 1959 ustawa jest napisana niejednoznacznie. W ostatecznych przepisach IRS (26 CFR 1.401(a)(9)-2) punkt dotyczący tego rocznika jest na razie pusty, z dopiskiem „zastrzeżony”. Osoby z tego rocznika osiągną 73 lata w 2032 r., więc mają czas, ale powinny śledzić komunikaty IRS.
Termin pierwszej i kolejnych wypłat
Pierwszą wypłatę możesz odłożyć do 1 kwietnia roku następującego po roku, w którym osiągasz wymagany wiek. Każdą kolejną trzeba wypłacić do 31 grudnia danego roku.
Przykład: urodziłeś się w 1953 r., więc 73 lata kończysz w 2026 r. RMD za 2026 r. możesz wypłacić do 1 kwietnia 2027 r., ale RMD za 2027 r. i tak musisz wypłacić do 31 grudnia 2027 r. Odłożenie pierwszej wypłaty oznacza więc dwie wypłaty w jednym roku i zwykle wyższy podatek za ten rok.
Wyjątek dla osób, które nadal pracują
Jeśli po osiągnięciu wymaganego wieku nadal pracujesz, RMD z planu Twojego obecnego pracodawcy (na przykład 401(k)) możesz zwykle odłożyć do roku przejścia na emeryturę. Wyjątek nie przysługuje osobom, które mają ponad 5% udziałów w firmie sponsorującej plan, i nie dotyczy kont IRA. Z Traditional IRA trzeba wypłacać RMD od wymaganego wieku, nawet jeśli nadal pracujesz.
Jak obliczyć RMD
Dla każdego konta bierzesz saldo z 31 grudnia poprzedniego roku i dzielisz je przez współczynnik (applicable denominator) z tabel w publikacji IRS 590-B. Większość właścicieli kont używa tabeli Uniform Lifetime (tabela III). Jeśli jedynym beneficjentem konta jest małżonek młodszy od Ciebie o więcej niż 10 lat, używasz tabeli Joint and Last Survivor (tabela II), która daje niższe wypłaty.
| Wiek w danym roku | Współczynnik (tabela III) |
|---|---|
| 73 | 26,5 |
| 74 | 25,5 |
| 75 | 24,6 |
| 76 | 23,7 |
| 77 | 22,9 |
| 78 | 22,0 |
| 79 | 21,1 |
| 80 | 20,2 |
| 85 | 16,0 |
| 90 | 12,2 |
Przykład obliczenia
W 2026 r. kończysz 73 lata, a na koniec 2025 r. na Twoim Traditional IRA było 100 000 USD. Współczynnik dla 73 lat to 26,5:
RMD za 2026 r. = 100 000 USD / 26,5 = 3773,58 USD
W kolejnym roku liczysz od nowa: saldo z 31 grudnia 2026 r. dzielisz przez 25,5. Współczynnik maleje z wiekiem, więc procent, który trzeba wypłacić, co roku rośnie.
Kilka kont: co można połączyć, a czego nie
- Kilka kont IRA: RMD liczysz osobno dla każdego konta, ale łączną kwotę możesz wypłacić z jednego lub kilku z nich.
- Kilka kontraktów 403(b): tak samo, liczysz osobno, wypłacasz z dowolnego.
- 401(k) i 457(b): RMD trzeba wypłacić osobno z każdego planu.
- Wypłaty z Roth IRA nie zaliczają się na poczet RMD z tradycyjnego IRA.
Instytucja prowadząca konto często sama wylicza RMD, ale według IRS odpowiedzialność za prawidłową kwotę zawsze spoczywa na właścicielu.
Podatek od RMD i darowizna na cele charytatywne
Wypłata RMD jest opodatkowana jak zwykły dochód, według Twojej stawki podatku dochodowego. Wyjątkiem jest część odpowiadająca wcześniejszym wpłatom bez odliczenia (basis). RMD nie da się przelać (rollover) na inne konto z odroczonym podatkiem. Wypłata większa niż wymagana nie zalicza się też na poczet RMD w kolejnych latach.
Wyższy dochód z RMD może podnieść składki Medicare (IRMAA) i część opodatkowanego Social Security. Sposoby planowania opisujemy w poradniku jak uniknąć ogromnych RMD po 73. roku życia.
Osoby, które ukończyły 70 i pół roku, mogą zlecić instytucji prowadzącej IRA przelew bezpośrednio do organizacji charytatywnej (qualified charitable distribution, QCD). Taka wypłata nie wchodzi do dochodu i zalicza się na poczet RMD. W 2026 r. limit QCD wynosi 111 000 USD na osobę. Pieniądze muszą trafić od instytucji prosto do organizacji, a nie najpierw na Twoje konto.
Co grozi za niewypłacenie RMD
Jeśli nie wypłacisz pełnej kwoty w terminie, od brakującej części należy się podatek (excise tax) w wysokości 25%. Spada on do 10%, jeśli brak zostanie uzupełniony w terminie korekty, zasadniczo w ciągu dwóch lat. Trzeba wtedy złożyć formularz 5329 razem z zeznaniem podatkowym za rok, w którym RMD nie wypłacono.
Przykład: RMD wynosiło 3000 USD i nie zostało wypłacone. Podatek wynosi 750 USD (25%), a przy szybkiej korekcie 300 USD (10%).
IRS może zrezygnować z tego podatku, jeśli brak wynikał z uzasadnionego błędu i podejmujesz kroki, żeby go naprawić. Do formularza 5329 dołącza się wtedy pisemne wyjaśnienie.
Najczęstsze błędy i mity
| Mit lub błąd | Jak jest naprawdę |
|---|---|
| „Kara za brak RMD to 50%” | To zasada sprzed SECURE 2.0. Dziś obowiązuje 25%, a 10% przy szybkiej korekcie. |
| „Wszyscy urodzeni po 1951 r. zaczynają w wieku 75 lat” | 75 lat dotyczy urodzonych od 1960 r. Urodzeni w latach 1951–1958 zaczynają w wieku 73 lat. |
| Liczenie RMD od bieżącego salda | Podstawą jest saldo z 31 grudnia poprzedniego roku. |
| Wypłata całego RMD z jednego 401(k) za kilka planów | Łączyć wolno tylko konta IRA (i osobno 403(b)). Z każdego 401(k) wypłaca się osobno. |
| „Bank pilnuje RMD za mnie” | Za kwotę i termin odpowiada właściciel konta. |
| Odłożenie pierwszego RMD do kwietnia bez planu | Wtedy w jednym roku wypadają dwie wypłaty i wyższy podatek. |
Co zrobić krok po kroku
- Spisz wszystkie swoje tradycyjne konta emerytalne: IRA, 401(k), 403(b) i inne.
- Na podstawie roku urodzenia ustal, w którym roku zaczyna się Twoje RMD.
- Co roku w styczniu sprawdź saldo każdego konta z 31 grudnia i oblicz RMD według tabeli z publikacji 590-B.
- Ustaw wypłatę z wyprzedzeniem, najlepiej przed grudniem, i zdecyduj, czy instytucja ma od razu pobrać zaliczkę na podatek.
- Jeśli wspierasz organizacje charytatywne, rozważ QCD zamiast zwykłej wypłaty.
- Jeśli coś przeoczysz, wypłać brakującą kwotę jak najszybciej i złóż formularz 5329.
Porównanie kont tradycyjnych i Roth znajdziesz w poradniku Roth IRA czy Traditional IRA, a zasady planów pracowniczych w poradniku 401(k) czy IRA.
Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę wypłacać RMD z Roth IRA?
Nie, dopóki żyjesz. Obowiązek pojawia się dopiero u osób, które konto odziedziczą. To samo dotyczy kont Roth w planach 401(k) i 403(b).
Urodziłem się w 1955 r. Kiedy zaczynam?
W roku, w którym kończysz 73 lata, czyli w 2028 r. Pierwszą wypłatę możesz odłożyć do 1 kwietnia 2029 r., ale RMD za 2029 r. i tak trzeba wypłacić do 31 grudnia 2029 r.
Czy mogę wypłacić więcej niż RMD?
Tak. Nadwyżka nie zmniejsza jednak RMD w następnych latach.
Ile wynosi kara za brak RMD?
25% kwoty, której nie wypłacono, albo 10%, jeśli brak zostanie szybko uzupełniony. Rozlicza się ją na formularzu 5329. IRS może z niej zrezygnować przy uzasadnionym błędzie.
Źródła
| Źródło | Typ | Status / wiarygodność |
|---|---|---|
| IRS: Retirement plan and IRA required minimum distributions FAQs | Rządowe (USA) | Zweryfikowane 23.10.2026 (strona aktualizowana 29.01.2026) |
| IRS Publication 590-B (tabele współczynników, QCD, terminy) | Rządowe (USA) | Zweryfikowane 23.10.2026 |
| 26 CFR 1.401(a)(9)-2: wiek rozpoczęcia RMD według daty urodzenia | Prawo (USA) | Zweryfikowane 23.10.2026 |
| 26 U.S.C. 401(a)(9)(C)(v): applicable age | Prawo (USA) | Zweryfikowane 23.10.2026 |
| IRS: Retirement topics, Required minimum distributions | Rządowe (USA) | Zweryfikowane 23.10.2026 |
Stan na 23 października 2026 r. Poradnik ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej ani finansowej. W sprawie własnych kont skonsultuj się z doradcą podatkowym lub instytucją prowadzącą konto.
Komentarze (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!