- Zmiany w rozliczeniach z podmiotami powiązanymi są częścią druku 3137. Proces legislacyjny nie jest zakończony.
- Projektowana stawka 15% dotyczy wskazanej nadwyżki przychodów z najmu, nie każdego przychodu właściciela.
- Propozycję dotyczącą praw własności intelektualnej trzeba oceniać oddzielnie od umowy najmu.
- Samo posiadanie udziałów lub tytuł umowy nie rozstrzyga wszystkich warunków zastosowania przepisu.
Wspólnik wynajmuje własnej spółce lokal lub udostępnia jej prawo do korzystania ze znaku towarowego. W rozpatrywanym pakiecie podatkowym zaproponowano szczególne zasady ryczałtu dla niektórych przychodów z transakcji z podmiotami powiązanymi. Wyjaśniamy, czego dotyczy propozycja i jak przygotować dokumenty.
Stan sprawdzony: 2 listopada 2026 r. Nie jesteśmy kancelarią prawną. Poradnik ma charakter informacyjny i edukacyjny; nie stanowi indywidualnej porady prawnej ani podatkowej. Ostateczna treść przepisów może się zmienić. Przed zmianą umowy lub sposobu rozliczania skonsultuj sprawę z doradcą podatkowym.
Jaki jest status zmiany
Rozwiązania dotyczące najmu i praw własności intelektualnej znajdują się w pakiecie procedowanym jako druk sejmowy 3137. Sejm uchwalił ustawę 22 października 2026 r., a Senat 27 października wniósł poprawki. Dalsze decyzje Sejmu, ewentualny podpis i ogłoszenie mają znaczenie dla ostatecznego brzmienia. Planowana data nie jest jeszcze gwarantowaną datą obowiązywania. Przebieg prac w Senacie.
Ten pakiet nie jest tym samym aktem co druk 3147, w którym rozpatruje się limit 250 tys. euro dla ryczałtu i proponowaną stawkę od nadwyżki ponad 300 tys. euro. Poprawki do jednego aktu nie oznaczają automatycznie zmiany drugiego.
Czego dotyczy najem podmiotowi powiązanemu
W pracach parlamentarnych przedstawiono propozycję 15% ryczałtu od nadwyżki ponad 100 tys. zł przychodu z najmu uzyskiwanego od podmiotów powiązanych, przy spełnieniu warunków wskazanych w ustawie. Nie oznacza to, że każdy najem albo cała kwota czynszu każdej osoby będzie podlegać 15%. Trzeba odróżnić część przychodu poniżej progu, nadwyżkę, rodzaj najmu i status drugiej strony.
Powiązanie nie zawsze sprowadza się do posiadania bezpośrednio 25% udziałów. Znaczenie może mieć także powiązanie pośrednie lub inne prawa wskazane w definicji ustawowej. Przed zastosowaniem stawki należy sprawdzić cały łańcuch powiązań, strony umowy oraz ostateczny tekst ustawy. Wyjaśnienie przedstawiciela ministerstwa podczas prac sejmowych.
Przykład rachunkowy
Załóżmy wyłącznie dla ilustracji, że przychód z kwalifikowanego najmu wynosi w roku 160 000 zł i inne zasady nie zmieniają podstawy. Przy stawce 8,5% dla pierwszych 100 000 zł i 12,5% dla pozostałych 60 000 zł podatek wyniósłby 16 000 zł. Przy wariancie 15% dla tej nadwyżki wyniósłby 17 500 zł. Różnica to 1500 zł. To uproszczony przykład, a nie ocena kwalifikacji konkretnej umowy ani zapewnienie, że przepisy wejdą w takim brzmieniu.
Znak towarowy i inne prawa
W projekcie przedstawiono także 17% ryczałtu dla określonych przychodów z udostępniania praw własności intelektualnej podmiotom powiązanym. Nie należy zakładać, że każda opłata licencyjna albo każda dzierżawa znaku będzie rozliczana identycznie. Właściwa kwalifikacja zależy od prawa, rodzaju przychodu, stron, powiązań i przepisów, które ostatecznie zostaną uchwalone.
Sprawdź, czy umowa dotyczy prawa do używania, przeniesienia prawa czy innego świadczenia. Znaczenie może mieć również to, czy przychód powstaje w działalności gospodarczej oraz czy wybrana forma opodatkowania w ogóle ma do niego zastosowanie. Sam tytuł umowy nie rozstrzyga wszystkich kwestii.
Dokumenty i działania dla firmy
- Przygotuj umowy, aneksy i wykaz płatności, w tym daty oraz strony transakcji.
- Rozpisz bezpośrednie i pośrednie udziały, prawa głosu oraz inne powiązania, które wymagają oceny na podstawie ustawy.
- Oddziel przychody od podmiotów potencjalnie powiązanych od innych wpływów i sprawdź, jak liczyć próg.
- Poproś doradcę o wariant rozliczenia według obecnego prawa i według ostatecznie przyjętych zmian.
- Przed zmianą umów oceń również inne przepisy podatkowe, w tym ewentualne wymogi cen transferowych lub zasady opodatkowania spółki. Nie wynikają one automatycznie z samego hasła „ryczałt”.
Jak analizować rozliczenia ze spółką
Przychód z najmu i wynagrodzenie za korzystanie z praw mogą mieć różny charakter podatkowy. Przed zastosowaniem projektowanych zasad trzeba ustalić, kto jest stroną umowy, czego dokładnie dotyczy świadczenie i jak obliczana jest należność. Sama nazwa przelewu nie wystarcza do ustalenia podatku.
Powiązania mogą wymagać sprawdzenia również wtedy, gdy udział w spółce jest utrzymywany pośrednio. W symulacji uwzględnij moment uzyskania przychodu, ewentualny próg oraz zmiany udziałów. Nie traktuj projektu jako podstawy do rozliczenia, dopóki przepisy nie zostaną uchwalone i nie zaczną obowiązywać.
Przykład z życia firmy
Wspólniczka wynajmuje spółce lokal i dodatkowo udostępnia jej znak. Ma osobne umowy i osobne płatności. Do analizy powinna zebrać obie umowy, strukturę udziałów oraz roczny wykaz wpływów. Rozdzielenie dokumentów pomaga ustalić, które przepisy mogą dotyczyć poszczególnych przychodów.
Co zrobić krok po kroku
- Zapisz kwoty i daty wpływów z każdej umowy oraz strony transakcji.
- Sprawdź bezpośrednie i pośrednie powiązania oraz ich zmiany w czasie.
- Porównaj aktualne rozliczenie z wariantem końcowej ustawy, gdy będzie znana.
- Przed zmianą czynszu lub warunków poproś doradcę o analizę całości skutków.
Najczęstsze pytania
Czy każda umowa ze spółką oznacza stawkę 15%?
Nie. Liczą się rodzaj przychodu, powiązanie, próg oraz pozostałe warunki ostatecznej ustawy.
Czy dzierżawa znaku podlega tym samym zasadom co najem lokalu?
Nie należy tego zakładać. Projekt opisuje je odrębnie i wymaga ustalenia charakteru praw oraz przychodu.
Źródła
| Dokument | Zakres |
|---|---|
| Senat: przebieg prac nad drukiem 3137 | Etap ustawodawczy i poprawki. |
| Sejm: wypowiedź przedstawiciela ministerstwa | Opis proponowanych stawek dla podmiotów powiązanych. |
| Sejm: druk 3137 | Projekt i dokumenty legislacyjne. |
Komentarze (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!