Speakeasy w San Francisco – miasto, które wyśmiało prohibicję

Miasto, które wyśmiało prohibicję

Kiedy w styczniu 1920 roku Osiemnasta Poprawka do Konstytucji zakazała produkcji, sprzedaży i transportu alkoholu na terenie całych Stanów Zjednoczonych, San Francisco zareagowało w sposób typowy dla tego miasta – wzruszeniem ramion i kolejnym toastem. W wewnętrznych dokumentach Anti-Saloon League – potężnej organizacji prohibicyjnej, która doprowadziła do uchwalenia zakazu – San Francisco opisywano jako „hilariously wet" (dosłownie: „absurdalnie mokre"). To nie była przesada. To było niedopowiedzenie.

Inne miasta przynajmniej udawały posłuszeństwo. Nowy Jork chował się za fałszywymi ścianami, Chicago tonęło w gangsterskiej przemocy, Detroit przemycało whisky po zamarzniętej rzece. San Francisco nie robiło nic z tych rzeczy – bo nie musiało. Tutaj prohibicja była żartem, który opowiadano sobie na głos, z kieliszkiem w ręku, najlepiej w obecności lokalnych polityków, którzy pili razem z tobą.

To historia miasta, które przez trzynaście lat federalnego zakazu alkoholu potraktowało konstytucję jak sugestię – i wyszło na tym doskonale.

Burmistrz, który pił publicznie

Żeby zrozumieć stosunek San Francisco do prohibicji, wystarczy poznać jednego człowieka: Jamesa „Sunny Jima" Rolpha Jr. Rolph był burmistrzem San Francisco przez dziewiętnaście lat (1912–1931) – pięć kolejnych kadencji, co samo w sobie jest rekordem. Przez cały okres prohibicji pił otwarcie i publicznie. Nie ukrywał się. Nie przepraszał. Wznosił toasty prawdziwym szampanem na oficjalnych uroczystościach miejskich.

I wygrywał wybory. Za każdym razem.

Rolph rozumiał coś, czego federalni urzędnicy w Waszyngtonie nie potrafili pojąć: San Francisco było miastem zbudowanym przez przybyszów z całego świata – Włochów, Irlandczyków, Chińczyków, Niemców, Meksykanów – dla których alkohol był częścią kultury, nie grzechem. Prohibicja, forsowana głównie przez protestanckie organizacje ze Środkowego Zachodu i Południa, była postrzegana jako obcy, puritański narzut na miasto, które od czasów gorączki złota definiowało się przez wolność, nonkonformizm i prowokację.

Konsekwencje były przewidywalne. Lokalna policja po prostu przestała egzekwować zakaz alkoholu. Federalni agenci z Bureau of Prohibition byli nieliczni, niedofinansowani i – co gorsza – obcy w mieście, które traktowało ich jak natrętnych turystów. Kiedy organizowano naloty, właściciele barów dostawali ostrzeżenia z wyprzedzeniem. Kiedy konfiskowano alkohol, pojawiał się nowy następnego dnia. System działał jak zepsuta karuzela – kręcił się w kółko, ale nikomu nie zależało na naprawie.

W 1930 roku Rolph poszedł o krok dalej – wystartował w wyborach na gubernatora Kalifornii z jawnie antyprohibicyjnym programem. Wygrał z przewagą ponad miliona głosów. Mieszkańcy nie tylko akceptowali jego stosunek do zakazu – nagradzali go za niego.

Bourbon & Branch – w siedzibie prohibicjonistów

Przy 501 Jones Street, w sercu dzielnicy Tenderloin, stoi niepozorny budynek, który kryje jedną z najpiękniejszych ironii w historii amerykańskiej prohibicji.

Podczas prohibicji w tym budynku mieściła się siedziba Anti-Saloon League – najpotężniejszej organizacji prohibicyjnej w Ameryce, odpowiedzialnej za doprowadzenie do uchwalenia Osiemnastej Poprawki. To tutaj planiści „suchego" prawa koordynowali działania mające pozbawić Amerykanów dostępu do alkoholu.

A potem ktoś – historia nie zapamiętała kto – otworzył w tym samym budynku speakeasy.

Działało ono pod przykrywką sklepu z cygarami (prawdopodobnie pod szyldem „J.J. Russell's Cigar Shop"). Klienci przychodzili po cygara, podawali hasło i znikali za drzwiami, za którymi czekał pełen bar. W siedzibie organizacji, która walczyła o prohibicję, serwowano nielegalny alkohol – i nikt nie widział w tym problemu, bo to było San Francisco.

Dzisiaj Bourbon & Branch to jeden z najsłynniejszych koktajlbarów w Ameryce. Tradycja hasła przetrwała – rezerwujesz stolik online i dostajesz hasło, które podajesz przy wejściu. Wnętrze wygląda tak, jakby czas zatrzymał się w latach dwudziestych: ciemne drewno, niskie oświetlenie, bary z mosiądzu.

Ukryte pokoje w Bourbon & Branch

Bar ma kilka odrębnych przestrzeni, każda z własnym charakterem:

• The Library – główna sala barowa, dostępna po podaniu hasła. Klasyczne koktajle, atmosfera zakazanego klubu.
• The Annex – osobna sala, rezerwacja wymagana osobno.
• Wilson & Wilson Private Detective Agency – bar w barze, z własnym wejściem. Stylizowany na biuro prywatnego detektywa z lat 30. XX wieku. Osobna rezerwacja i osobne hasło. Barmani wcielają się w role postaci z epoki. To najbardziej ekskluzywna przestrzeń w kompleksie.

Ironia sytuacji nie umknęła nikomu. Na ścianie wisi zdjęcie z epoki prohibicji – członkowie Anti-Saloon League pozują dumnie przed tym samym budynkiem, w którym dzisiaj serwuje się setki koktajli. Historia zatoczyła koło w najbardziej satysfakcjonujący możliwy sposób.

North Beach – włoska dzielnica, która nigdy nie przestała

Dzielnica North Beach – serce włoskiej społeczności San Francisco od lat 50. XIX wieku – podeszła do prohibicji z typowo śródziemnomorskim pragmatyzmem: zignorowała ją.

Włoscy przybysze, którzy budowali North Beach od czasów gorączki złota, traktowali wino nie jako alkohol w rozumieniu amerykańskich prohibicjonistów, ale jako część posiłku – tak samo niezbędną jak chleb czy oliwę. Pomysł, że rząd może zakazać wina przy obiedzie, był dla nich nie tyle oburzający, co absurdalny. Jak gdyby zakazano soli.

Prawne podstawy do tego lekceważenia istniały naprawdę. Ustawa Volsteada, która wdrażała Osiemnastą Poprawkę, zawierała zaskakujący wyjątek: każde gospodarstwo domowe mogło legalnie wyprodukować do 200 galonów wina rocznie (ok. 750 litrów) na „użytek osobisty". W teorii miało to chronić tradycję domowego wyrobu wina. W praktyce stworzyło gigantyczną lukę prawną.

200 galonów to ponad dwa tysiące butelek wina rocznie na jedno gospodarstwo. Nawet najbardziej spragniona włoska rodzina miałaby problem z wypiciem takiej ilości. Nadwyżki, rzecz jasna, „przypadkowo" trafiały do sąsiadów, przyjaciół, a potem do kawiarni i restauracji North Beach, gdzie wino leciało strumieniem jak przed prohibicją.

Kawiarnie North Beach – przodkowie dzisiejszych słynnych lokali jak Cafe Trieste czy Vesuvio – serwowały wino i mocniejsze trunki niemal otwarcie. Atmosfera w dzielnicy przypominała bardziej Neapol niż prohibicyjną Amerykę. Federalni agenci, którzy odważyli się wejść do North Beach, napotykali ścianę milczenia – nikt niczego nie widział, nikt niczego nie słyszał, a wino na stole to oczywiście sok winogronowy.

Finocchio's – pierwszy drag speakeasy w Ameryce

W 1929 roku, na rok przed końcem prohibicji, przy 506 Broadway w North Beach otwarto lokal, który łamał nie jedną, ale kilka społecznych norm jednocześnie. Finocchio's było speakeasy, w którym główną atrakcją byli female impersonators – mężczyźni występujący w kobiecych strojach i perukach, prezentujący piosenki i kabaretowe skecze.

W czasach, gdy homoseksualność była przestępstwem w całych Stanach Zjednoczonych, a prohibicja i tak zmuszała do skrytości, Finocchio's było podwójnym tabu. A jednak lokal nie tylko przetrwał – rozkwitał. Wśród publiczności byli zarówno przedstawiciele społeczności LGBTQ+, jak i ciekawscy turyści, marynarze z pobliskich baz i lokalni biznesmeni. Finocchio's było jednym z tych miejsc, które mogły istnieć tylko w San Francisco – mieście, które robiło z łamania zasad formę sztuki.

Po zakończeniu prohibicji w 1933 roku Finocchio's nie zamknęło się – przeciwnie, weszło w swoją złotą erę. Lokal działał nieprzerwanie przez siedemdziesiąt lat, aż do zamknięcia w 1999 roku. Przez dekady był jedną z głównych atrakcji turystycznych San Francisco, reklamowaną w przewodnikach obok mostu Golden Gate i Cable Cars. Dziś jest uznawany za jedno z najważniejszych miejsc w historii kultury LGBTQ+ w Ameryce.

SS Malahat – „Królowa Rum Row"

Prohibicja na lądzie nie oznaczała prohibicji na morzu – a raczej, nie dokładnie. Prawo amerykańskie miało zasięg trzech mil morskich od brzegu (do 1924 roku, potem dwunastu). Wszystko, co działo się poza tą granicą, było poza jurysdykcją USA. Przemytnicy szybko to wykorzystali, tworząc system znany jako Rum Row – flotyllę statków zakotwiczonych tuż za granicą wód terytorialnych, pełnych whisky, rumu i ginu.

Na wschodnim wybrzeżu Rum Row działał głównie u wybrzeży Long Island. Na zachodnim – u wybrzeży Kalifornii. A królową zachodniego Rum Row była SS Malahat.

Malahat był kanadyjskim pięciomasztowym szkunerem o wyporności ponad 1500 ton. Zbudowany w 1917 roku w Victorii w Kolumbii Brytyjskiej, był jednym z największych drewnianych statków żaglowych na Pacyfiku. Podczas prohibicji zakotwiczył się u wybrzeży Kalifornii i stał się pływającą hurtownią alkoholu.

System działał prosto: mniejsze, szybkie łodzie – tzw. rum-runnery – wyruszały pod osłoną nocy z zatoczek wzdłuż wybrzeża, dopływały do Malahata, ładowały skrzynie z alkoholem i wracały, zanim Coast Guard zdążyła zareagować. Malahat operował legalnie z kanadyjskiego punktu widzenia – eksport alkoholu z Kanady nie był przestępstwem. Przestępstwem był dopiero przywóz do USA, ale na otwartym morzu trudno było to egzekwować.

Coast Guard na zachodnim wybrzeżu był beznadziejnie niedofinansowany. Kalifornijskie wybrzeże rozciąga się na ponad 1300 kilometrów, a do dyspozycji było zaledwie kilka statków patrolowych. Nawet kiedy przechwycono ładunek, kapitan Malahata twierdził, że płynie do Meksyku – i technicznie nie kłamał, bo jego papiery rzeczywiście wskazywały porty meksykańskie jako cel podróży. To, że ładunek „przypadkiem" trafiał na mniejsze łodzie u wybrzeży San Francisco, było trudne do udowodnienia.

Beaulieu Vineyard i „święte wino"

Dolina Napa, położona zaledwie godzinę jazdy na północ od San Francisco, stanęła przed egzystencjalnym zagrożeniem: prohibicja mogła zniszczyć przemysł winiarski, budowany od lat 60. XIX wieku. Mogła – ale nie zniszczyła. Bo winiarze z Napa znaleźli luki, przez które można było przepłynąć całym statkiem.

Beaulieu Vineyard (BV), założona w 1900 roku przez Francuza Georgesa de Latoura, nie tylko przetrwała prohibicję – czterokrotnie zwiększyła produkcję. Jak? Dzięki kolejnemu wyjątkowi w ustawie Volsteada: produkcja i sprzedaż wina sakramentalnego (do celów religijnych) pozostała legalna.

De Latour, pobożny katolik z dobrymi kontaktami w Kościele, uzyskał pozwolenie na produkcję wina mszalnego dla archidiecezji San Francisco. Biznes rósł – i rósł – i rósł, aż objętość „wina mszalnego" wielokrotnie przekroczyła to, co jakikolwiek kościół mógłby zużyć, nawet gdyby msza trwała cały dzień. Nikt nie zadawał kłopotliwych pytań. De Latour dbał o jakość, Kościół był zadowolony, a nadwyżki... cóż, nadwyżki miały swoje sposoby na dotarcie do spragnionego San Francisco.

Winogrona, które „przypadkiem" fermentowały

Nie tylko wino sakramentalne ratowało Napa Valley. Ustawa Volsteada pozwalała na sprzedaż świeżych winogron – w końcu to owoc, nie alkohol. Winiarze zaczęli więc sprzedawać cegły z suszonego koncentratu winogronowego z dołączoną instrukcją, która ostrzegała: „Po rozpuszczeniu w galonie wody, NIE dodawać drożdży i NIE przechowywać w ciemnym miejscu przez dwadzieścia jeden dni, ponieważ wtedy zamieni się w wino".

To nie był żart – to był prawdziwy produkt, sprzedawany legalnie w całych Stanach Zjednoczonych.

Jeszcze dalej poszedł produkt o nazwie Vine-Glo – płynny koncentrat winogronowy, sprzedawany z dołączoną paczuszką drożdży i instrukcją krok po kroku, jak nie zrobić z niego wina. Drożdże były „na wypadek, gdyby klient chciał upiec chleb". Vine-Glo reklamowano w gazetach z przymrużeniem oka, a sprzedaż kwitła, aż Departament Sprawiedliwości w końcu wycofał produkt z rynku w 1931 roku – zaledwie dwa lata przed końcem prohibicji.

Dzięki tym legalnym i półlegalnym metodom Napa Valley nie tylko nie upadła podczas prohibicji – wyszła z niej silniejsza. Kiedy w 1933 roku zniesiono Osiemnastą Poprawkę, winnice jak Beaulieu Vineyard miały działającą infrastrukturę, doświadczoną kadrę i gotową dystrybucję. Większość konkurentów z innych stanów musiała zaczynać od zera.

Czego nie wiesz o prohibicji w San Francisco

Historia prohibicji w San Francisco jest pełna epizodów, które brzmią jak fikcja – ale każdy z nich jest udokumentowany.

Trzęsienie ziemi jako trening nieposłuszeństwa

Wielkie trzęsienie ziemi w 1906 roku i pożar, który po nim nastąpił, zniszczyły 80% miasta. San Francisco odbudowało się w rekordowym tempie – i ta kultura odbudowy i buntu odcisnęła piętno na całej następnej dekadzie. Kiedy czternaście lat później federalny rząd ogłosił prohibicję, miasto, które potrafiło odbudować się z gruzów, nie zamierzało się kłaniać zakazowi alkoholu. „Przetrwaliśmy trzęsienie ziemi, przetrwamy i to" – to zdanie podobno krążyło po barach w styczniu 1920 roku.

Chinatown – państwo w państwie

Chinatown w San Francisco – najstarsze i najgęściej zaludnione Chinatown w Ameryce Północnej – miało własną, odrębną sieć nielegalnej dystrybucji alkoholu. Podziemne tunele, które pierwotnie służyły jako przejścia między budynkami i kryjówki, zostały zaadaptowane na magazyny i trasy przemytnicze. Federalni agenci, którzy nie mówili po kantońsku i nie znali labiryntu zaułków Chinatown, byli praktycznie bezradni. Społeczność chinatown-ska chroniła swoje sekrety z żelazną dyscypliną.

Rekord w unikaniu aresztowań

San Francisco miało jeden z najniższych wskaźników aresztowań za naruszenie prawa prohibicyjnego per capita wśród dużych amerykańskich miast. To nie znaczyło, że pito mniej – przeciwnie. Znaczyło, że system był tak dobrze naoliwiony (lokalna policja, politycy, sędziowie), że federalni agenci niemal nie mieli szans na skuteczne ściganie.

Ferry Building jako punkt rozładunkowy

Ferry Building – monumentalny budynek portowy przy Embarcadero, dziś znany jako targ żywności i symbol miasta – był według niepotwierdzonych relacji jednym z punktów rozładunku przemycanego alkoholu. Promy regularnie kursowały między San Francisco a Oakland i innymi miastami nad zatoką, a kontrola ładunku była sporadyczna. Skrzynie oznaczone jako „owoce" lub „materiały budowlane" mogły zawierać niemal wszystko.

Wybrzeże nie do ochrony

Coast Guard miał do patrolowania ponad 1300 km wybrzeża Kalifornii – plus niezliczone zatoki, zatoczki i ujścia rzek. Z budżetem przeznaczonym głównie na wschodnie wybrzeże (gdzie Rum Row u Long Island był priorytetem), zachodnia flota była wiecznie niedofinansowana. Jeden oficer Coast Guard z tamtego okresu miał powiedzieć: „Równie dobrze moglibyśmy próbować przesiać ocean".

Miasto filmowe bez Hollywood

San Francisco miało własny przemysł filmowy przed I wojną światową – studia w okolicach Niles Canyon (gdzie kręcono westerny z Broncho Billym Andersonem). Kiedy Hollywood rozrosło się na południu, wielu filmowców utrzymywało kontakty z San Francisco. Plotki z epoki mówią o hollywoodzkich gwiazdach, które przyjeżdżały do San Francisco na weekendy, bo tutejsze speakeasy były bardziej otwarte i mniej kontrolowane niż te w Los Angeles.

Współczesne speakeasy w San Francisco

San Francisco ma dziś jedną z najlepszych scen koktajlowych w Ameryce. Kilka lokali bezpośrednio nawiązuje do prohibicyjnej tradycji miasta – i to nie tylko dekoracją, ale podejściem: ukryte wejścia, hasła, ciemne wnętrza. Inne po prostu serwują napoje na poziomie, który zrobiłby wrażenie na nielegalnych barmanach lat dwudziestych.

Bourbon & Branch

Adres: 501 Jones St, San Francisco, CA 94102 (Tenderloin)

Były budynek Anti-Saloon League, dziś jeden z najsłynniejszych koktajlbarów w USA. Rezerwacja obowiązkowa – dostajesz hasło mailem. Kilka odrębnych sal, w tym Wilson & Wilson (osobna rezerwacja). Menu oparte na klasycznych koktajlach z epoki prohibicji. Barmani traktują swoje rzemiosło z powagą graniczącą z religijnym oddaniem. Ceny: koktajle 16–19 dolarów.

Wilson & Wilson Private Detective Agency

Adres: Wewnątrz Bourbon & Branch (osobne wejście)

Bar w barze – wchodzisz przez drzwi stylizowane na biuro detektywistyczne z lat 30. Barmani odgrywają role postaci z epoki, a doświadczenie zaczyna się od „raportu detektywistycznego", który jest w rzeczywistości menu. Osobna rezerwacja, osobne hasło. Jeden z najbardziej teatralnych barów w mieście – i jeden z najlepszych, jeśli chodzi o jakość koktajli.

Smuggler's Cove

Adres: 650 Gough St, San Francisco, CA 94102 (Hayes Valley)

Trzy piętra, trzy różne motywy, ponad 500 rodzajów rumu. Martin Cate – właściciel, barman i autor książki Smuggler's Cove: Exotic Cocktails, Rum, and the Cult of Tiki – stworzył coś, co jest jednocześnie hołdem dla kultury piratów, rum-runnerów i tiki barów z lat 40. Menu liczy ponad 100 pozycji koktajlowych. Nie przyjmuje rezerwacji – przychodzisz i czekasz. Warto.

PCH (Pacific Cocktail Haven)

Adres: 580 Sutter St, San Francisco, CA 94102 (Union Square)

Kameralne wnętrze, rotacyjne menu inspirowane smakami Pacyfiku – od japońskiego yuzu po filipińskie kalamansi. PCH zdobyło uznanie krytyków za kreatywność i konsekwencję. Koktajle są tu bardziej współczesne niż klasyczne, ale jakość jest na najwyższym poziomie. Idealne na wieczór, kiedy chcesz czegoś innego niż Old Fashioned.

True Laurel

Adres: 753 Alabama St, San Francisco, CA 94110 (Mission)

Nicolas Torres, wcześniej związany z nagradzanym Bar Agricole, prowadzi ten lokal w dzielnicy Mission. True Laurel specjalizuje się w koktajlach, które wyglądają prosto, ale skrywają złożoność – domowe nalewki, własne syropy, niestandardowe połączenia. Atmosfera jest bardziej nowoczesna niż prohibicyjna, ale podejście do rzemiosła – bezkompromisowe.

Local Edition

Adres: 691 Market St, San Francisco, CA 94105 (SoMa)

Ukryty w piwnicy dawnej drukarni dziennika San Francisco Examiner – gazety, którą niegdyś prowadził William Randolph Hearst. Ogromna przestrzeń wypełniona oryginalnym wyposażeniem redakcyjnym: maszyny drukarskie, szafki na czcionki, stare biurka. Koktajle klasyczne i autorskie, muzyka na żywo w weekendy. Wejście jest dyskretne – szukaj schodów w dół przy Market Street.

Whitechapel

Adres: 600 Polk St, San Francisco, CA 94102 (Tenderloin)

Lokal poświęcony ginowi – ponad 400 rodzajów. Wnętrze stylizowane na tunele londyńskiego metra, z kafelkami, łukami i stłumionym oświetleniem. Nazwa nawiązuje do dzielnicy Whitechapel w Londynie, historycznie kojarzonej z tanimi gorzelniami ginu. Menu koktajlowe jest imponujące, ale prawdziwą atrakcją jest kolekcja ginów z całego świata. Barmani doradzą wybór – warto skorzystać.

Rickhouse

Adres: 246 Kearny St, San Francisco, CA 94108 (Financial District)

Wnętrze inspirowane kentucką gorzelnią whisky – drewno, beczki, ciepłe światło. Rickhouse specjalizuje się w whisky i bourbonie, ale menu koktajlowe jest szerokie. Lokalizacja w Financial District sprawia, że w godzinach po pracy bywa tłoczno – lepiej przyjść wcześniej lub w weekend. Klasyczny bar speakeasy w stylu, choć nie ukrywa się za fałszywymi drzwiami.

Wskazówki dla odwiedzających

San Francisco jest miastem dzielnic, wzgórz i mgły – i każdy z tych elementów wpływa na to, jak zaplanować wieczór po speakeasy.

Trasa po dzielnicach

Najlepsza trasa na wieczór łączy dwa skupiska barów:

1. Start: Tenderloin – zacznij od Bourbon & Branch (rezerwacja!), potem przejdź do Whitechapel. Obie lokalizacje są blisko siebie. Tenderloin bywa szorstki wieczorami – to normalne, nie obawiaj się, ale bądź świadomy otoczenia.
2. Krok 2: SoMa / Financial District – Local Edition i Rickhouse są w odległości spaceru od siebie. Uber/Lyft z Tenderloin to 5–10 minut.
3. Alternatywa: Mission – True Laurel w dzielnicy Mission to inny klimat – bardziej hipsterski, mniej formalny. Warto odwiedzić, jeśli wolisz luźniejszą atmosferę.
4. Na osobny wieczór: Hayes Valley – Smuggler's Cove zasługuje na osobną wizytę, bo samo menu rumu wymaga czasu i uwagi.

Praktyczne porady

• Rezerwacje – Bourbon & Branch i Wilson & Wilson wymagają rezerwacji (czasem z kilkudniowym wyprzedzeniem). Reszta barów działa na zasadzie „kto pierwszy, ten lepszy", ale weekendowe wieczory bywają tłoczne.
• Dress code – Brak formalnego dress code'u w większości lokali, ale San Francisco jest miastem „smart casual". Unikaj szortów i japonek.
• Wzgórza – San Francisco jest bardziej strome niż się wydaje na zdjęciach. Planuj przejścia z uwzględnieniem topografii lub korzystaj z Ubera/Lyfta. Cable Cars są atrakcyjne turystycznie, ale nie kursują późnym wieczorem.
• Pogoda – Słynna mgła San Francisco (Karl the Fog, jak nazywają ją mieszkańcy) potrafi spaść wieczorem nawet latem. Zawsze miej kurtkę – „najzimniejsza zima, jaką przeżyłem, to lato w San Francisco" (cytat przypisywany Markowi Twainowi, choć pewnie nieprawdziwy).
• Transport – Uber i Lyft są powszechne i niedrogie w San Francisco. Tramwaje MUNI kursują do późna. BART (metro) zamyka się ok. północy – planuj powrót.
• Ceny – San Francisco jest jednym z najdroższych miast w USA. Koktajl w dobrej speakeasy kosztuje 16–22 dolarów. Napiwek 18–20% jest standardem (obowiązkowy w praktyce, choć nie prawnie).

Speakeasy a historia – co zobaczyć oprócz barów

• San Francisco Maritime National Historical Park (Hyde Street Pier) – muzeum morskie z autentycznymi statkami z epoki, w tym łodziami używanymi na zatoce w czasach prohibicji.
• North Beach – spacer po Columbus Avenue i sąsiednich uliczkach, gdzie włoskie kawiarnie działają od ponad stu lat. Vesuvio (obok słynnej księgarni City Lights) to legendarny bar, choć jego sława pochodzi bardziej z epoki beatników niż prohibicji.
• Ferry Building – dziś targ żywności klasy światowej, ale w czasach prohibicji – domniemany punkt przemytu. Warto zwiedzić dla samego jedzenia.
• Chinatown – najstarsze Chinatown w Ameryce. Wiele tuneli pod dzielnicą jest niedostępnych, ale kilka firm oferuje wycieczki po „podziemnym Chinatown".

San Francisco nie potrzebowało fałszywych ścian, ukrytych drzwi ani haseł, żeby pić podczas prohibicji – po prostu piło. Ale dziś, kiedy te atrybuty stały się częścią kultury koktajlowej, miasto potraktowało je z takim samym wdziękiem, z jakim przez trzynaście lat traktowało Osiemnastą Poprawkę: jako okazję do zabawy, którą szkoda byłoby przegapić.