Hotel Chelsea

Historia

Hotel Chelsea przy 222 West 23rd Street to najbardziej legendarny hotel artystów w historii Ameryki – i prawdopodobnie na świecie. Zbudowany w 1884 roku jako najwyższy budynek na Manhattanie (12 pięter), Chelsea był pierwotnie spółdzielnią mieszkaniową, a hotelem stał się w 1905 roku po bankructwie pierwotnego zarządu.

Lista mieszkańców i gości Chelsea czyta się jak encyklopedia XX-wiecznej kultury: Mark Twain, Dylan Thomas, Arthur Miller, Jack Kerouac (który podobno napisał tu "W drodze" na jednym ciągłym zwoju papieru), Allen Ginsberg, William S. Burroughs, Janis Joplin, Jimi Hendrix, Bob Dylan, Leonard Cohen (który napisał tu "Chelsea Hotel No. 2" o romansie z Janis Joplin), Patti Smith i Robert Mapplethorpe (opisani w "Just Kids"), Andy Warhol i Nico.

Hotel był też sceną tragedii: w 1978 roku Sid Vicious z Sex Pistols został oskarżony o zabójstwo swojej partnerki Nancy Spungen w pokoju 100. Nigdy nie stanął przed sądem – zmarł z przedawkowania heroiny cztery miesiące później.

W 2011 roku hotel zamknięto na gruntowny, kontrowersyjny remont, który trwał ponad dekadę. Chelsea został ponownie otwarty w 2022 roku jako butikowy hotel z pokojami od około 300 dolarów za noc, choć część długoterminowych lokatorów nadal mieszka w budynku na warunkach kontrolowanego czynszu.

Architektura

Budynek w stylu Queen Anne / Victorian Gothic wyróżnia się monumentalną, 12-piętrową fasadą z czerwonej cegły z ozdobnymi żeliwnymi balkonami na każdym piętrze. Balkony – z kwiatowymi motywami w kutym żelazie – to najbardziej rozpoznawalny element Chelsea i jedno z najczęściej fotografowanych detali architektonicznych na Manhattanie.

Wnętrza po remoncie zachowały część historycznego charakteru – oryginalna klatka schodowa, niektóre parkiety i sztukaterie – ale dodano współczesne udogodnienia. Lobby wystawia kolekcję dzieł sztuki pozostawionych przez artystów-lokatorów, którzy przez dekady płacili czynsz obrazami i rzeźbami.

Co zobaczyć

Hotel jest ponownie otwarty i można zarezerwować pokój lub po prostu wejść do lobby, by zobaczyć kolekcję sztuki. Z zewnątrz warto stanąć po drugiej stronie 23rd Street, by objąć wzrokiem całą fasadę z balkonami. Na rogu budynku wisi charakterystyczny neonowy szyld "Hotel Chelsea" – ikona nowojorskiej bohemy.

Najbliższa stacja metra: 23rd Street (linie C, E lub 1). Hotel stoi między Siódmą a Ósmą Aleją, w sercu dzielnicy Chelsea.

Ciekawostki

• Arthur C. Clarke napisał w Chelsea "2001: Odyseja kosmiczna" (1968), pracując tu jednocześnie nad scenariuszem ze Stanleyem Kubrickiem.
• Bob Dylan mieszkał w Chelsea na przełomie lat 60. i 70. – hotel pojawia się w jego filmie "Renaldo and Clara" (1978) i w tekście "Sara".
• Patti Smith i Robert Mapplethorpe mieszkali w pokoju 1017 – ich wspólne życie w Chelsea opisane jest w nagrodzonej National Book Award książce Smith "Just Kids" (2010).
• Kolekcja sztuki w lobby obejmuje prace Larry'ego Riversa, Philipa Taaffe'a i dziesiątki dzieł anonimowych artystów, którzy zostawili obrazy jako zapłatę za czynsz – tradycja trwająca od lat 40. XX wieku.