Katz's Delicatessen

Katz’s Delicatessen działa na rogu Houston i Ludlow Street od 1888 roku – to najstarsza i najsłynniejsza delikatesowa restauracja żydowska w Nowym Jorku. Założona przez braci Iceland, przeszła w ręce rodziny Katzów na początku XX wieku (różne źródła podają okres 1903–1912). Od tamtej pory niewiele się zmieniło: ten sam system biletowy przy wejściu, ci sami rzeźnicy krojący mięso ręcznie za kontuarem i te same dębowe stoły.

Katz’s przetwarza około 15 000 funtów pastrami tygodniowo. Proces przygotowania trwa prawie miesiąc: wołowinę pekluje się przez trzy tygodnie, następnie pokrywa mieszanką przypraw, wędzę i gotuje na parze. Kanapka pastrami on rye (na chlebie żytnim) z musztardą to referencyjny punkt dla całej Ameryki – kosztuje ok. 28 USD i jest tak ogromna, że jedna zazwyczaj wystarcza dla dwóch osób.

Najbardziej znany element historii Katz’s to hasło „Send a Salami to Your Boy in the Army" z czasów II wojny światowej. Trzech synów rodziny Katz poszło na front, a klienci mogli kupić paczki z salami wysyłane żołnierzom za granicę. Dean Martin i Jerry Lewis spopularyzowali slogan w jednym ze swoich skeczy. Szyld z tym napisem wisi w restauracji do dziś.

Drugie słynne skojarzenie to scena z filmu „Kiedy Harry poznał Sally" (1989), nakręcona dokładnie w tym lokalu. Stolik, przy którym Meg Ryan odegrała pamiętną scenę, jest oznaczony tabliczką: „Where Harry met Sally... hope you’ll have what she had!" Katz’s jest jednym z ostatnich autentycznych żydowskich delikatesów z ery masowej imigracji na Lower East Side – większość pozostałych zamknęła się w ciągu ostatnich dekad.

Kolejka przy kontuarze to rytuał. Przy wejściu dostajesz bilet – rzeźnik kroi próbkę pastrami prosto z noża i daje do spróbowania, zanim złożysz zamówienie. Napiwek dolara lub dwóch za próbkę jest nieformalną tradycją i gwarantuje grubsze plastry. System biletowy działa od dekad: tracisz bilet – płacisz 50 USD kary. Można też usiąść przy stoliku i zamówić od kelnera, ale kolejka przy kontuarze jest częścią doświadczenia.

Katz’s przetrwał transformację Lower East Side z dzielnicy imigranckiej w modną okolicę. Wokół wyrosły butiki i galerie, ale deli nie zmienił się praktycznie wcale. Wnętrze jest celowo niedzisiejsze: jarzeniówki, formica, kiełbasy wiszące na hakach, zdjęcia celebrytów na ścianach. Otwarty codziennie, kolejki w weekendy mogą przekraczać godzinę – warto przyjść w tygodniu przed 11:00 lub po 14:00.