Green Card, czyli prawo stałego pobytu w USA, można dostać na kilkanaście sposobów. Zdecydowana większość osób przechodzi jednak przez kilka głównych dróg: rodzinę, pracę, inwestycję, ochronę humanitarną albo loterię wizową. Poniżej opisujemy te, które najczęściej dotyczą Polonii, z wymaganiami i opłatami aktualnymi w październiku 2026 roku.
Celowo nie podajemy „typowego czasu oczekiwania” w miesiącach. Zależy on od kategorii, kraju urodzenia, comiesięcznego Visa Bulletin i obciążenia urzędów, a te dane zmieniają się co miesiąc. Zamiast tego pokazujemy, gdzie je sprawdzić, i podajemy przykładowe daty z października 2026 r. Jak działa sam urząd, opisuje poradnik Jak działa USCIS.
Jak czytać Visa Bulletin
Część kategorii ma roczne limity wiz. W nich ustawiasz się w kolejce według daty priorytetowej (priority date), czyli zwykle dnia złożenia petycji przez krewnego lub pracodawcę, a przy pracy z certyfikacją PERM dnia przyjęcia wniosku do Departamentu Pracy. Departament Stanu co miesiąc publikuje Visa Bulletin z datami granicznymi, a USCIS wskazuje, z której tabeli korzystać przy składaniu I-485 w USA.
Polska nie ma w Visa Bulletin osobnej kolumny, więc osoby urodzone w Polsce sprawdzają kolumnę „All Chargeability Areas Except Those Listed”. Według tabeli Dates for Filing na październik 2026 r., którą USCIS kazał stosować w tym miesiącu, wyglądało to tak:
| Kategoria | Kogo dotyczy | Data graniczna (październik 2026) |
|---|---|---|
| F1 | Niezamężne dzieci obywatela USA w wieku 21+ | 01.02.2020 |
| F2A | Małżonek i dzieci poniżej 21 lat posiadacza Green Card | Bez kolejki (C) |
| F2B | Niezamężne dzieci 21+ posiadacza Green Card | 01.09.2019 |
| F3 | Zamężne dzieci obywatela USA | 01.11.2014 |
| F4 | Rodzeństwo pełnoletniego obywatela USA | 01.11.2011 |
| EB-1 | Wybitne osiągnięcia, naukowcy, menedżerowie | Bez kolejki (C) |
| EB-2 | Zaawansowane wykształcenie, wyjątkowe zdolności, NIW | 15.03.2026 |
| EB-3 | Pracownicy wykwalifikowani i z dyplomem | 01.08.2024 |
| EB-3 Other Workers | Praca niewymagająca kwalifikacji | 01.06.2022 |
| EB-5 | Inwestorzy | Bez kolejki (C) |
Data graniczna nie mówi wprost, ile się czeka, tylko kto w danym miesiącu może złożyć wniosek. Przykład: przy F4 w październiku 2026 r. ruszały sprawy z datą priorytetową sprzed listopada 2011 r. Daty potrafią się cofać, więc sprawdzaj aktualny miesiąc na stronie USCIS „Adjustment of Status Filing Charts” i w Visa Bulletin.
Rodzina
Najbliżsi krewni obywatela USA (immediate relatives)
To małżonek obywatela USA, jego niezamężne dziecko poniżej 21 lat oraz rodzic obywatela, który ma co najmniej 21 lat. Te osoby nie podlegają rocznym limitom wiz, więc nie czekają w kolejce Visa Bulletin. Czekają tylko na rozpatrzenie dokumentów. Obywatel składa petycję I-130 (675 USD papierowo lub 625 USD online), a osoba w USA, która może zmienić status, składa I-485 (1440 USD papierowo lub 1390 USD online dla osoby od 14 lat). Za granicą sprawę prowadzi konsulat.
Przy małżeństwie liczy się to, czy związek jest prawdziwy. USCIS ocenia wspólne życie: wspólne mieszkanie, finanse, zdjęcia, dzieci. Cały proces krok po kroku opisuje poradnik Marriage Green Card: CR1 i IR1 krok po kroku. Do tej grupy należą też narzeczeni na wizie K-1 (po ślubie w USA) i owdowiali małżonkowie obywateli USA.
Pozostali krewni (kategorie preferencyjne)
Obywatel USA może sponsorować dorosłe niezamężne dzieci (F1), zamężne dzieci (F3) i rodzeństwo, jeśli sam ma ukończone 21 lat (F4). Posiadacz Green Card może sponsorować małżonka i dzieci poniżej 21 lat (F2A) oraz niezamężne dzieci 21+ (F2B). Rodziców ani rodzeństwa posiadacz Green Card sponsorować nie może. Tu obowiązują limity, a czekanie w F3 i F4 liczy się w latach (zobacz tabelę wyżej).
Praca
EB-2 i EB-3 przez pracodawcę
To najczęstsza droga zawodowa. Zwykle wygląda tak:
- Pracodawca uzyskuje certyfikację pracy PERM w Departamencie Pracy.
- Pracodawca składa w USCIS petycję I-140 (715 USD papierowo lub 665 USD online, plus Asylum Program Fee: 600 USD, 300 USD dla małej firmy lub osoby składającej petycję samodzielnie, 0 USD dla organizacji non profit).
- Gdy data priorytetowa jest aktualna, pracownik składa I-485 w USA albo przechodzi procedurę konsularną.
EB-2 jest dla zawodów wymagających wykształcenia wyższego niż licencjat albo dla osób o wyjątkowych zdolnościach. EB-3 obejmuje pracowników wykwalifikowanych (co najmniej 2 lata szkolenia lub doświadczenia), osoby z dyplomem licencjata oraz pracowników bez kwalifikacji (Other Workers), w której kolejka jest najdłuższa.
EB-1: wybitne osiągnięcia
EB-1 obejmuje osoby o wybitnych zdolnościach w nauce, sztuce, edukacji, biznesie lub sporcie (EB-1A), wybitnych profesorów i badaczy (EB-1B) oraz menedżerów i dyrektorów firm międzynarodowych spełniających określone warunki (EB-1C). W EB-1A nie potrzebujesz pracodawcy ani oferty pracy: sam składasz petycję (self-petition). Poprzeczka dowodowa jest wysoka.
EB-2 NIW: praca w interesie narodowym
National Interest Waiver to wariant EB-2, w którym zwalnia się Cię z oferty pracy i certyfikacji PERM. Również tu można złożyć petycję samodzielnie. Trzeba przekonać USCIS, że Twoja praca ma znaczenie dla USA i że rezygnacja z normalnej procedury leży w interesie kraju. Najczęściej korzystają z tego naukowcy, lekarze i przedsiębiorcy z konkretnym planem. Osobną ścieżką jest NIW dla lekarzy, którzy zobowiążą się pracować w rejonach z niedoborem opieki medycznej.
Inwestycja EB-5
Inwestor musi włożyć co najmniej 1 050 000 USD w nowe przedsiębiorstwo w USA albo 800 000 USD, jeśli inwestycja jest w obszarze o wysokim bezrobociu lub wiejskim (targeted employment area) albo w projekt infrastrukturalny. Inwestycja musi stworzyć co najmniej 10 pełnoetatowych miejsc pracy. Petycja I-526 lub I-526E kosztuje według G-1055 (wydanie 10/16/26) 3675 USD, a przy I-526E dochodzi 1000 USD opłaty na rzecz integralności programu.
USCIS ogłosił nowe opłaty w programie EB-5, które mają wejść w życie 30 listopada 2026 r., więc przed złożeniem wniosku sprawdź G-1055 jeszcze raz. W październiku 2026 r. kategoria EB-5 była dla Polaków bez kolejki. Zanim przelejesz pieniądze, sprawdź projekt i pośredników niezależnie, bo w tym programie zdarzały się nadużycia.
Azyl i status uchodźcy
Azylant może dostać Green Card po co najmniej roku fizycznego pobytu w USA od przyznania azylu. Uchodźca przyjęty jako refugee składa wniosek po roku od przyjazdu, a jego I-485 jest bezpłatny. Sama procedura azylowa nie jest drogą „na skróty”: trzeba udowodnić prześladowanie z powodu rasy, religii, narodowości, poglądów politycznych lub przynależności do grupy społecznej, a od 2025 r. wniosek wiąże się z opłatami. Szczegóły w poradniku Jak działa azyl polityczny w USA.
Loteria wizowa DV
Program Diversity Visa prowadzi Departament Stanu. Rocznie jest do 50 000 wiz dla osób z krajów, z których do USA przyjeżdża mało imigrantów. Lista krajów wykluczonych zmienia się co roku i jest publikowana w instrukcjach na dany rok programu.
Polska a DV-2027 i DV-2028: nie udało nam się potwierdzić w oficjalnym źródle, czy osoby urodzone w Polsce mogą brać udział w tych edycjach ani kiedy ruszają zapisy, bo strony Departamentu Stanu były dla nas niedostępne. Jak to sprawdzić samodzielnie:
- wejdź na travel.state.gov, w dział „Diversity Visa Program” i otwórz instrukcje (Instructions) dla konkretnego roku DV,
- w instrukcjach znajdź listę krajów, których urodzeni nie mogą się zgłaszać, i sprawdź, czy jest na niej Polska (liczy się kraj urodzenia),
- zgłoszenie składa się wyłącznie na oficjalnej stronie dvprogram.state.gov, w terminie ogłoszonym przez Departament Stanu.
Od 2026 r. zgłoszenie wymaga podania danych ważnego paszportu i załączenia skanu strony ze zdjęciem i podpisem (chyba że obowiązuje zwolnienie). Zwycięzca, który mieszka legalnie w USA, składa I-485 w USCIS, a całą sprawę trzeba zakończyć do 30 września roku budżetowego danej edycji, bo niewykorzystane wizy przepadają. Uważaj na e-maile i listy o „wygranej”. USCIS ostrzega: nigdy nie wysyłaj pieniędzy komuś, kto pisze, że wygrałeś loterię.
Ochrona ofiar i inne szczególne kategorie
- VAWA: maltretowany małżonek lub dziecko obywatela USA albo posiadacza Green Card oraz maltretowany rodzic obywatela USA mogą sami złożyć petycję I-360. Petycja jest bezpłatna.
- Wiza U: ofiary określonych przestępstw, które pomagają organom ścigania. Po co najmniej 3 latach nieprzerwanego pobytu w USA od przyjęcia ze statusem U można ubiegać się o Green Card.
- Wiza T: ofiary handlu ludźmi. O Green Card można się starać po 3 latach nieprzerwanego pobytu albo wcześniej, jeśli śledztwo lub postępowanie zostało zakończone.
- Special Immigrant Juvenile (SIJ): dzieci, którymi rodzic się nie zajął, porzucił je lub krzywdził, i które potrzebują ochrony sądu dla nieletnich. Za petycję I-360 w tej kategorii płaci się 250 USD opłaty z ustawy H.R. 1.
- Registry: osoby, które przyjechały do USA przed 1 stycznia 1972 r. i od tego czasu mieszkają tu nieprzerwanie, mogą dostać Green Card nawet bez legalnego statusu, jeśli spełniają pozostałe warunki, m.in. dobrego charakteru.
Więcej o VAWA i wizach U oraz T w poradniku Przemoc domowa a status imigracyjny w USA.
Która ścieżka może pasować do Ciebie
Schemat podpowiada, od której części poradnika zacząć. Nie ocenia szans w konkretnej sprawie.
Która droga do Green Card może Cię dotyczyć?
Czy masz bliską rodzinę z obywatelstwem USA lub Green Card?
Co najlepiej opisuje Twoją sytuację?
Małżeństwo z obywatelem USA
Jesteś najbliższym krewnym (immediate relative), więc nie czekasz w kolejce wizowej. Potrzebne są I-130, dowody prawdziwego małżeństwa i I-485 lub procedura konsularna. Zobacz sekcję „Najbliżsi krewni obywatela USA”.
Małżeństwo z posiadaczem Green Card
To kategoria F2A z limitem wiz. W październiku 2026 r. była bez kolejki, ale to się zmienia z miesiąca na miesiąc. Sprawdź aktualny Visa Bulletin. Zobacz sekcję „Pozostali krewni”.
Ile masz lat i czy jesteś w związku małżeńskim?
Dziecko obywatela USA bez kolejki
Niezamężne dziecko poniżej 21 lat to najbliższy krewny, bez rocznego limitu wiz. Rodzic składa I-130. Zobacz sekcję „Najbliżsi krewni obywatela USA”.
Kategorie F1, F3 lub F4: długa kolejka
Dorosłe dzieci i rodzeństwo obywatela USA czekają w kolejce według daty priorytetowej, w F3 i F4 często kilkanaście lat. Im wcześniej krewny złoży petycję, tym wcześniejsza data priorytetowa i miejsce w kolejce. Zobacz sekcje „Pozostali krewni” i „Jak czytać Visa Bulletin”.
EB-2 lub EB-3 przez pracodawcę
Zwykle najpierw certyfikacja PERM, potem petycja I-140 i I-485 lub procedura konsularna. Czas zależy od daty priorytetowej w Twojej kategorii. Zobacz sekcję „EB-2 i EB-3 przez pracodawcę”.
EB-1A lub EB-2 NIW bez sponsora
Petycję składasz sam, bez pracodawcy. Masz więcej kontroli nad sprawą, ale musisz zebrać mocne dowody osiągnięć lub znaczenia swojej pracy. Zobacz sekcje o EB-1 i EB-2 NIW.
EB-5: inwestycja
Co najmniej 800 000 USD w obszarze docelowym lub projekcie infrastrukturalnym albo 1 050 000 USD gdzie indziej, z 10 miejscami pracy. Opłaty EB-5 zmieniają się od 30.11.2026, a projekty trzeba sprawdzać niezależnie. Zobacz sekcję „Inwestycja EB-5”.
Azyl
Wymaga udowodnienia prześladowania z jednego z pięciu powodów, zwykle w ciągu roku od przyjazdu, i wiąże się z opłatami. Green Card po roku od przyznania azylu. Zobacz poradnik o azylu w USA i porozmawiaj z prawnikiem.
VAWA, wiza U lub wiza T
Ofiary przemocy ze strony członka rodziny z obywatelstwem lub Green Card, ofiary niektórych przestępstw i handlu ludźmi mają osobne ścieżki. Zobacz sekcję „Ochrona ofiar” i skontaktuj się z organizacją pomagającą ofiarom lub prawnikiem.
Sprawdź loterię DV i kategorie szczególne
Sprawdź w instrukcjach Departamentu Stanu, czy urodzeni w Polsce mogą się zgłosić do najbliższej loterii DV. Przejrzyj też kategorie szczególne, np. registry. Przed decyzją porozmawiaj z prawnikiem imigracyjnym.
Jak wybrać drogę
Najmniej czekają najbliżsi krewni obywateli USA, bo nie dotyczą ich limity wiz. Wśród dróg zawodowych EB-3 bywa najbardziej dostępna, jeśli masz fach lub doświadczenie i pracodawcę gotowego przejść PERM. EB-1A i EB-2 NIW dają najwięcej samodzielności, ale wymagają najmocniejszych dowodów. Jeśli mieszkasz w USA bez ważnego statusu, możliwości zmiany statusu na miejscu są ograniczone, więc przeczytaj też Praca w USA bez papierów: realia i alternatywy i umów się z prawnikiem, zanim złożysz jakikolwiek wniosek.
Opłaty w tym poradniku pochodzą z formularza G-1055 w wydaniu z 16.10.2026. Wniosek z nieaktualną opłatą zostaje odrzucony, więc przed wysłaniem zawsze sprawdź cennik na uscis.gov.
Najczęściej zadawane pytania
Która droga do Green Card jest najszybsza?
Zwykle małżeństwo z obywatelem USA albo bycie jego niezamężnym dzieckiem poniżej 21 lat lub rodzicem, bo te osoby nie czekają w kolejce wizowej. Czas zależy wtedy tylko od rozpatrzenia dokumentów.
Czy Polacy mogą wziąć udział w loterii DV?
Zależy to od edycji. Lista krajów wykluczonych zmienia się co roku, a dla DV-2027 i DV-2028 nie udało nam się tego potwierdzić w oficjalnym źródle. Sprawdź instrukcje na travel.state.gov i zgłaszaj się tylko przez dvprogram.state.gov.
Czy posiadacz Green Card może sprowadzić rodziców?
Nie. Posiadacz Green Card może sponsorować tylko małżonka i niezamężne dzieci. Rodziców i rodzeństwo może sponsorować dopiero obywatel USA w wieku co najmniej 21 lat.
Ile kosztuje wniosek o Green Card?
Według G-1055 z 16.10.2026 petycja rodzinna I-130 kosztuje 675 USD (625 USD online), a wniosek I-485 1440 USD (1390 USD online) dla osoby od 14 lat. Dochodzą badania lekarskie i ewentualnie koszty prawnika. Niektóre kategorie, np. VAWA czy uchodźcy, są zwolnione z części opłat.
Źródła
Stan na 23 października 2026 r. Poradnik ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Daty w Visa Bulletin i opłaty USCIS zmieniają się regularnie, dlatego przed złożeniem wniosku sprawdź aktualne dane na uscis.gov i travel.state.gov albo skonsultuj się z prawnikiem imigracyjnym.
Komentarze (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!